Pięć Typów Qi
W chińskiej filozofii, pojęcie "Wu Xing" ma bardzo wysokie notowania. Czy to w chińskiej medycynie, astrologii czy w feng shui - idea Wu Xing jest powszechnie używana. Termin ten został umownie przetłumaczony jako "pięć elementów" lub "pięć faz".
Słowo "Wu" oznacza "pięć". Ale próżnym trudem byłaby próba przetłumaczenia samego słowa "Xing".
"Wu Xing" w rzeczywistości jest skrótem od "Wu zhong liu xing zhi chi" czyli "pięć typów qi dominującej w różnych okresach czasu". Woda dominuje w zimie, drzewo na wiosnę, ogień latem, metal jesienią. Na granicy każdych dwóch pór roku, jest okres przejściowy zdominowany przez ziemię. W Chińskim piśmiennictwie panuje zwyczaj zawierania dłuższych wypowiedzi w formie kilku znaków. Bywa, że całkowicie gubimy znaczenie takiego skrótu jeżeli nie mamy odniesienia do oryginalnej frazy.
Wu Xing jest właśnie tego przykładem. Powszechne tłumaczenia takie jak "pięć elementów", "pięć czynników", "pięć jakości", "pięć właściwości" czy "pięć przebiegów" nie mogą oddać znaczenia ukrytego w skróconej formie. To właśnie są braki wynikające z tłumaczenia słowo w słowo.
"Woda", "drzewo", "ogień", "metal" i "ziemia" są jedynie substancjami, których właściwości najbardziej przypominają odpowiednią qi. One nam pomagają zrozumieć cechy pięciu typów qi, ale zarazem są bardzo mylące jeżeli chcemy brać je dosłownie.
Tutaj jest zestawienie niektórych właściwości pięciu typów qi według sugestii ich nazw.
Woda - płynie w dół, wolność
Drzewo - rośnie w górę, wytrzymałość
Ogień - rozprzestrzenia się we wszystkich kierunkach, promieniowanie i gorąco
Metal - przeszywa w jednym kierunku, ostry i celujący
Ziemia - przyciąga i koncentruje, stabilność
Kształty i Kolory
Gdy qi występuje w formie materialnej, kształt i kolor będzie determinować do którego z pięciu typów dana qi należy. Najczęściej mamy kombinacje dwóch lub więcej typów. Tabela przedstawia kształty i kolory pięciu typów qi występującej w formie materialnej.
| Wu Xing | Kształty | Kolory |
| Woda | falisty | czerń, ciemnoniebieski |
| Drzewo | kształt słupa lub pala | zieleń |
| Ogień | trójkątny | czerwień, pomarańczowy, róż, purpura |
| Ziemia | sześcienny, kostka, blok | brąz, żółć |
| Metal | kulisty | biel, złoty, srebrny |
Cykl Wzmacniający i Osłabiający
Powszechnie tłumaczy się to jako "cykl tworzący". Cykl ten wyjaśnia w jaki sposób jeden typ qi może pomóc innemu typowi ukazać jego jakość i talent. "Cykl wzmacniający" jest bardziej trafnym tłumaczeniem. Na przykład, zamiast mówić, że woda tworzy drzewo, mówimy że woda wzmacnia drzewo. Gdy drzewo jest podlewane, zdrowiej rośnie. Podobnie człowiek będący pod wpływem qi drzewa, będzie miał w sobie więcej życia gdy qi wody wzmocni jego qi drzewa.
Odwrotnością cyklu wzmacniania jest cykl osłabiający. Drzewo pomaga ogniowi, ale równocześnie traci swoją energię.
Jest osłabiane. Podobnie jest gdy osoba będąca pod wpływem ognistej qi zetknie się z qi elementu ziemi; ognista qi będzie osłabiona i błyskotliwość (cecha ognia) tej osoby również.
Cykl Kontrolujący
Czasem błędnie tłumaczony jako "cykl niszczący". Cykl ten wyjaśnia, w jaki sposób jeden typ qi może kontrolować i tłumić inny typ energii. On niczego nie niszczy, ponieważ materia i energia nie mogą być zniszczone. Na przykład metalowy nóż może być użyty do odcięcia kawałka drewna i wykonania drewnianej płyty stołu. Ten nóż kontroluje kształt kawałka drewna, a nie niszczy go.
Pojęcia te są bardzo ważne również w analizie Czterech Filarów Przeznaczenia.
Powrót